Қазақстанда жалпыға бірдей декларациялау жүйесі 2021 жылдың 1 қаңтарынан бастап кезең-кезеңімен енгізілуде. 2025 жылы соңғы, төртінші кезең басталуы керек еді, алайда Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың тапсырмасымен декларациялау тәсілдері қайта қаралуда. Атап айтқанда, төртінші кезеңге жататын азаматтарды активтері мен міндеттемелері туралы декларация тапсырудан босату ұсынылуда.
Кім декларация тапсыруға міндетті
ҚР Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитеті СЕН 250.00 және СЕН 270.00 нысандары бойынша декларация тапсыруы тиіс тұлғалар тізімін ұсынды.
СЕН 250.00 нысаны (активтер мен міндеттемелер туралы декларация) келесі тұлғаларға міндетті
-
Қазақстан азаматтары мен резиденттері, шетелде жылжымайтын мүлігі, көлігі немесе 1000 АЕК-тен асатын банктік шоттары бар тұлғалар;
-
жеке практикамен айналысатындар;
-
сайланбалы және мемлекеттік лауазымдарға кандидаттар, олардың жұбайлары;
-
банктер, сақтандыру және инвестициялық ұйымдардың ірі қатысушылары болғысы келетіндер;
-
декларацияны ерікті түрде тапсыруды қалайтын азаматтар.
СЕН 270.00 нысаны (кірістер мен мүлік туралы декларация) келесі тұлғаларға міндетті
-
мемлекеттік қызметшілер, квазимемлекеттік сектор басшылары мен құрылтайшылары, олардың жұбайлары;
-
банктер, сақтандыру және инвестициялық ұйымдардың ірі қатысушылары, олардың жұбайлары;
-
коммерциялық ұйымдардың басшылары мен құрылтайшылары (АҚ-да 10%-дан астам дауыс беруші акциясы бар тұлғалар), олардың жұбайлары;
-
жеке практикамен айналысатын тұлғалар;
-
шетелде мүлкі бар резиденттер;
-
салық салуға жататын кіріс алған резиденттер (ЖК кірістерінен басқа);
-
шетелдік банктерде 1000 АЕК-тен астам қаражаты бар резиденттер;
-
20 000 АЕК-тен асатын ірі мәмілелер жасаған резиденттер.
СЕН 250.00 нысанын тапсырудан кімдер босатылады
Декларация тапсырудан босату шетелде келесі активтері жоқ азаматтарға қолданылады:
-
жылжымайтын мүлік пен көлік;
-
1000 АЕК-тен асатын банктік шоттар;
-
инвестициялық және бағалы металдар;
-
шетелдік компаниялар мен тұрғын үй құрылысына қатысу үлестері;
-
бағалы қағаздар, туынды қаржы құралдары;
-
брокерлік шоттар мен цифрлық активтер;
-
интеллектуалдық меншік объектілері, авторлық құқықтар;
-
дебиторлық/кредиторлық берешек;
-
құны 1000 АЕК-тен асатын мүлік (антиквариат, сән-салтанат заттары).
Декларация тапсыруға қалай дайындалу керек
Декларацияны толтырмас бұрын келесі әрекеттерді орындау ұсынылады:
-
растайтын құжаттарды жинау;
-
1000 АЕК-тен қымбат мүлікке тәуелсіз бағалау жүргізу (қажет болса);
-
несие шарттарын нотариуста куәландыру;
-
активтер мен міндеттемелерді мемлекеттік ресурстар арқылы тексеру:
-
бағалы қағаздар: https://portal.kacd.kz;
-
тұрғын үй құрылысына қатысу: https://homeportal.kz;
-
зияткерлік меншік: https://gosreestr.kazpatent.kz;
-
сенімгерлік басқаруға берілген мүлік: https://egov.kz/cms/ru/services/pass077_mu.
-
Берешек туралы ақпарат (қарыз шарттары) алу үшін Республикалық нотариат палатасына Doculite жүйесі арқылы сұраныс жіберуге болады.
Декларацияны қалай тапсыруға болады
Декларация электронды немесе қағаз түрінде тапсырылады:
-
Онлайн «Салық төлеушінің кабинеті», «Электрондық үкімет» веб-порталдары, «e-Salyq Azamat», «eGov mobile» мобильді қосымшалары, сондай-ақ «Halyk Bank», «Kaspi Bank», «Centercredit» банк қосымшалары арқылы.
-
Қағаз түрінде пошта арқылы немесе тұрғылықты жері бойынша жеке өтініш беру арқылы.
Декларация тапсырудың соңғы мерзімі – 2025 жылдың 15 қыркүйегіне дейін.
Декларациялау жүйесіндегі маңызды өзгерістерді жіберіп алмау үшін жаңалықтарды бақылап отырыңыз.